Danışmanlık odağıKatılım · Öğrenme · İlişki · Güvenlik
Öğrenci · Aile · Okul iş birliği
Ankara’da Çocuk ve Ergenler İçin Okul Psikolojik Danışmanlığı
Uzm. Dr. Emine Taşyürek
Okul yaşamındaki güçlükler yalnız ders başarısıyla sınırlı değildir. Devamsızlık, sınav kaygısı, dikkat, öğrenme, akran ilişkileri, zorbalık, davranış veya duygudurum sorunları; çocuk, aile ve gerektiğinde okul bilgileriyle birlikte değerlendirilerek uygulanabilir bir destek planına dönüştürülür.
MahremiyetliOnam ve gerekli bilgiyle sınırlı paylaşım
Klinik değerlendirme ile okul işlevini buluşturmak
Okul psikolojik danışmanlığı nedir?
Bu çalışma; çocuğun okulda yaşadığı duygusal, davranışsal, gelişimsel veya akademik güçlüğü anlamayı ve okul ortamında uygulanabilecek destekleri planlamayı amaçlar. Psikiyatrik değerlendirme, ebeveyn rehberliği ve gerektiğinde okul ile konsültasyon içerebilir.
Çocuk psikiyatristinin klinik değerlendirmesi, okulun rehberlik ve psikolojik danışma hizmetinin yerine geçmez; birbirini tamamlar. Öğretmen sınıf içi gözlem, okul devamı ve performans hakkında önemli bilgi sunarken tanı ve tıbbi tedavi çocuk psikiyatristinin sorumluluğundadır.
Okulla iletişim, veli/ergen onamı ve çocuğun yararı gözetilerek, yalnız gerekli bilgilerle sınırlı yapılır. Her tanının okula ayrıntılı açıklanması gerekmez; işlev, ihtiyaç ve uygulanabilir öneriler önceliklidir.
Okul belirtinin görüldüğü yer olabilir; nedeni tek başına okul olmayabilir
Hangi durumlarda değerlendirme düşünülmelidir?
Süreklilik, gelişim düzeyi, farklı ortamlardaki görünüm ve günlük işlev kaybı birlikte değerlendirilir.
01
Okul reddi ve devamsızlık
Sabah yoğun sıkıntı, karın/baş ağrısı, okula gidememe veya dersten sık ayrılma.
02
Dikkat ve yürütücü işlev
Ders takibi, yönerge, ödev, planlama, unutkanlık ve sınıf içi dürtüsellik güçlükleri.
03
Öğrenme güçlüğü
Okuma, yazma veya matematikte beklenenden belirgin zorlanma ve akademik özgüven kaybı.
04
Kaygı ve sınav stresi
Performans baskısı, kaçınma, donakalma, aşırı çalışma veya sınav sırasında bedensel belirtiler.
05
Akran ilişkileri ve zorbalık
Dışlanma, alay edilme, saldırganlık, sosyal geri çekilme veya dijital zorbalık.
06
Duygudurum ve davranış değişimi
Not düşüşü, isteksizlik, öfke, uyku değişikliği, riskli davranış veya okuldan kopma.
Acil güvenlik: Zorbalıkta fiziksel tehdit, cinsel istismar şüphesi, intihar/kendine zarar düşüncesi, silah veya ciddi şiddet riski varsa rutin okul toplantısı beklenmez; acil güvenlik ve koruma adımları atılır.
Bir not veya tek öğretmen görüşüyle değil, örüntüyle
Okul işlevi nasıl değerlendirilir?
Amaç çocuğa etiket koymak değil; güçlüğün hangi koşullarda arttığını ve hangi desteğin işlevi geliştireceğini belirlemektir.
01
Çocuk ve aile görüşmesi
Gelişim, sağlık, uyku, okul öyküsü, belirtiler, aile gözlemi, güçlü yanlar ve güvenlik ele alınır.
02
Okul verileri
Onamla öğretmen gözlemi, devamsızlık, akademik örüntü, uygulanan destekler ve akran ilişkileri incelenebilir.
Katılım, görev tamamlama, bağımsızlık veya sosyal güvenlik gibi ölçülebilir hedefler belirlenir.
Testler hakkında: Dikkat, zekâ veya öğrenme testleri tek başına tanı koymaz. Test gereksinimi başvuru sorusuna göre belirlenir ve sonuçlar klinik/okul bilgileriyle birlikte yorumlanır.
Tanı etiketinden uygulanabilir desteğe
Okul destek planında neler yer alabilir?
Öneriler çocuğun gerçek ihtiyacına, okulun koşullarına ve tedavi hedeflerine göre seçilir; gereksiz kolaylaştırma veya düşük beklenti oluşturulmamalıdır.
Sınıf içi düzenleme
Oturma yeri, kısa ve net yönerge, görevi bölme, görsel plan veya dikkat dağıtıcıları azaltma.
Sınav ve görev planı
Uygun olgularda mola, ortam, süre, görev sıralama ve bilgiyi gösterme biçimi düzenlemeleri.
Okula dönüş planı
Okul reddinde kaçınmayı kalıcılaştırmadan, güvenli ve kademeli devam hedefi oluşturma.
Zorbalık güvenliği
Çocuğu tek başına “daha dayanıklı” olmaya yöneltmeden okulun aktif güvenlik ve izlem sorumluluğunu netleştirme.
İletişim sorumlusu
Çocuk, aile ve okul arasında fazla/çelişkili iletişimi azaltan belirli bir temas kişisi ve düzenli izlem.
Tedavi entegrasyonu
Psikoterapi, ebeveyn çalışması, özel eğitim veya ilaç tedavisi hedeflerini okul işleviyle uyumlu izleme.
Bilgi paylaşımı ve mahremiyet dengesi
Aile–okul iş birliğini verimli kurmak
Paylaşın
İşlev ve uygulanabilir ihtiyaç
Güçlüğün hangi ders veya ortamda arttığını somutlaştırın.
Daha önce işe yarayan desteği belirtin.
Tek bir kısa vadeli hedef seçin.
Gözlemleri yargısız ve tarihli örneklerle kaydedin.
İletişim ve yeniden değerlendirme zamanını belirleyin.
Sınırlayın
Gereksiz kişisel bilgi paylaşımı
Tüm seans içeriğini okulla paylaşmayın.
Tanıyı çocuğun kimliği gibi kullanmayın.
Öğretmenden tanı koymasını beklemeyin.
Çocuğu toplantıda suçlanan kişi hâline getirmeyin.
Zorbalığı “iki taraflı iletişim sorunu” diye küçültmeyin.
